Wat zijn botnets en hoe bescherm je jezelf ertegen?
Samengevat: wat zijn botnets?
Botnets zijn netwerken van besmette apparaten die op afstand worden aangestuurd door criminelen, vaak zonder dat de eigenaar dit merkt. Deze apparaten worden gebruikt voor onder andere DDoS-aanvallen, het versturen van spam of het stelen van gegevens. Je kunt je beschermen met goede antivirussoftware, sterke wachtwoorden en het vermijden van onbetrouwbare links. Regelmatig updaten en alert blijven op vreemde activiteiten helpt om besmetting te voorkomen.
Veel mensen merken het niet, maar computers, telefoons en zelfs slimme apparaten kunnen ongemerkt worden overgenomen door kwaadwillenden. Zo’n besmet apparaat wordt onderdeel van een botnet: een netwerk dat op afstand wordt aangestuurd en gebruikt voor allerlei criminele activiteiten. In deze blog lees je wat een botnet is, hoe het werkt en wat je zelf kunt doen om besmetting te voorkomen.
Wat is een botnet?
Een botnet is een netwerk van computers, telefoons of andere apparaten die besmet zijn met schadelijke software, meestal zonder dat de eigenaar het doorheeft. Zodra zo’n apparaat besmet is, kan het op afstand worden aangestuurd door criminelen. Ze gebruiken die apparaten om automatisch opdrachten uit te voeren – alsof het robots zijn die doen wat hen wordt opgedragen.
Het woord botnet komt van ‘robot’ en ‘netwerk’: een netwerk van apparaten die automatisch taken uitvoeren. Denk aan het versturen van grote hoeveelheden spam, het verzamelen van wachtwoorden of het uitvoeren van zogenaamde DDoS-aanvallen. Bij zo’n aanval sturen duizenden besmette apparaten tegelijk zoveel verkeer naar een website dat die uitvalt – alsof duizenden mensen tegelijk een winkel proberen binnen te stormen.
Omdat een botnet vaak bestaat uit duizenden of zelfs miljoenen apparaten wereldwijd, kunnen de aanvallen en acties die ermee worden uitgevoerd veel schade aanrichten – en dat allemaal zonder dat de meeste eigenaren iets merken.
Hoe werkt een botnet?
Cybercriminelen verspreiden kwaadaardige software (malware) via bijvoorbeeld neppe e-mails, onbetrouwbare downloads of geïnfecteerde websites. Zodra deze malware op een computer of apparaat terechtkomt, kan het toestel onderdeel worden van een botnet. De gebruiker merkt hier meestal weinig van: het apparaat functioneert normaal, maar op de achtergrond voert het opdrachten uit die zijn gegeven door de botnetbeheerder (ook wel een 'botmaster').
Waar worden botnets voor gebruikt?
Botnets worden vaak ingezet voor:
- DDoS-aanvallen: websites of servers overspoelen met verkeer waardoor ze tijdelijk onbereikbaar worden.
- Verspreiden van spam en phishing: grootschalig versturen van misleidende e-mails.
- Gegevensdiefstal: zoals inloggegevens, bankinformatie of persoonlijke bestanden.
- Cryptojacking: het heimelijk gebruiken van je computer om cryptovaluta te minen.
Hoe herken je een geïnfecteerd apparaat?
Soms is het lastig te merken of je apparaat deel uitmaakt van een botnet, maar let op deze signalen:
- Je apparaat is ineens trager dan normaal.
- Je internetverkeer is hoger dan gewoonlijk, zonder duidelijke reden.
- Je ontvangt meldingen over verdachte aanmeldpogingen.
- Antivirussoftware geeft een waarschuwing.
Hoe bescherm je jezelf tegen botnets?
Gelukkig kun je veel doen om je apparaten te beschermen. Hier zijn enkele praktische tips:
1. Gebruik betrouwbare antivirussoftware
Goede antivirussoftware herkent en blokkeert botnet-malware voordat het schade kan aanrichten. Kies een oplossing die regelmatig wordt bijgewerkt en bescherming biedt tegen zowel bekende als nieuwe dreigingen.
2. Installeer updates
Zorg dat je besturingssysteem, apps en browsers altijd up-to-date zijn. Beveiligingsupdates dichten bekende kwetsbaarheden die anders misbruikt kunnen worden.
3. Klik niet zomaar op links of bijlagen
Wees kritisch bij e-mails van onbekende afzenders. Controleer altijd het e-mailadres en klik nooit zomaar op links of bijlagen.
4. Gebruik sterke, unieke wachtwoorden
Voorkom dat je accounts worden misbruikt door overal een sterk en uniek wachtwoord te gebruiken. Een wachtwoordmanager kan hierbij helpen.
5. Beveilig je netwerk
Zorg dat je WiFi-netwerk is beveiligd met een sterk wachtwoord. Overweeg ook om je router regelmatig te updaten en standaardinstellingen te wijzigen.
6. Controleer regelmatig op ongewenste software
Laat je beveiligingssoftware geregeld een volledige scan uitvoeren. Zo worden eventuele verborgen dreigingen opgespoord.
Conclusie
Botnets vormen een serieuze dreiging, maar met de juiste voorzorgsmaatregelen kun je veel problemen voorkomen. Zorg voor een goede beveiligingsbasis, blijf alert op verdachte signalen en houd je software up-to-date.
Wil je weten welke antivirus het beste past bij jouw situatie? Bij Antivirus.eu krijg je eerlijk, onafhankelijk advies en hulp van echte experts. Neem gerust contact op met onze klantenservice wanneer je vragen hebt of advies nodig hebt.


